Ամուսնանալ` մեր երազած երկիրն ունենալու պայմանո՞վ ⋆ «Շրջապատ»
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Ամուսնանալ` մեր երազած երկիրն ունենալու պայմանո՞վ

Հիշու՞մ եք հայկական «Տղամարդիկ» ֆիլմում ընկերներն ուզում էին նշանել խենթի պես սիրահարված իրենց «ամլիկ գառի» նման ընկերոջը, բայց ինչ հնար կիրառում էին, միայն ծիծաղաշարժ իրավիճակների մեջ էին ընկնում` չէր հաջողվում իրագործել փափագը: Ֆիլմը կատակերգական էր և նկարահանված էր այդ ժանրի սովետական ավանդական ոճով: Հիմա սովետը չկա ու բնավ միջին տարիքը գերազանցած տղամարդկանց խնդիրներն առնչություն չունեն կատակերգական ժանրի հետ: Այժմ վիճակագրությունը փաստում է, որ բնակչության սոցիալական վիճակի վատթարացումն ուղիղ համեմատական է ամուսնությունների գրանցման թվին: Թերևս, մեր օրերում ամուսնանալու որոշումը մեծ վճռականության ու հանդգնության հետ է կապված:

Ընտանիքը մասամբ կամ առավելապես, բոլոր ժամանակներում կառուցվել է մի հենքի վրա, որ ընդունված է անվանել` սեր և համաձայնություն: Բայց առօրյա կյանքում ամուսնությունների նվազման միտումը, կարելի է ասել, սոսկ սիրո բացակայությամբ չի պայմանավորված: Պակասորդն այստեղ սիրո դեֆիցիտը չէ, այն ուղղակի առնչություն ունի բնակչության մեծամասնության մոտ առկա փողի դեֆիցիտի կամ դրա անգոյության հետ: Այս երկրի քաղաքացին, ինչպես մեկ այլ հայկական հայտնի կինոնկարում, ուղղակի ժամանակ չի ունենում իր երջանկության մեխանիկան հիմնավորել «իր տեսած լուսավոր կետի շուրջ թիթեռնիկի պես պտտվելու» տեսությամբ: Սակայն, ըստ Սերժ Սարգսյանի տեսակետի, որն արտահայտվեց օրերս բազեյականների հետ հանդիպման ժամանակ, հնչյունաբերվեց այսպես. «Մեր երկիրը մեծ ընտանիք է և, եթե համաձայնության մեջ ապրենք մենք` բոլորս, կունենանք մեր երազած երկիրը»: Խոստովանենք, որ հրաշալի է ասված, թեև, երևի այս միտքն արտահայտողն էլ կասկածներ չունի, որ մեր երկրում ապրող որոշ ընտանիքների կողմից, որոնք շատ բարեկեցիկ են ապրում այս երկրում, դա կարող է բնավ հուզական ընկալմամբ չընդունվել:

Առարկայորեն բնութագրելու համար նկատենք, որ սիրահար զույգերից շատերի համար այսօր սրճարաններում և ժամանցային այլ վայրերում հայտնվելու հնարավորությունը հավակնում է դառնալ սրտատրոփ շքեղություն կամ, որպես երևույթ` բացառիկ դիպված: Գրեթե մոռացության է մատնված ծաղկեփնջով ժամադրության գնալու հասարակ սովորույթը: Դրա փոխարեն, սիրո հակառակ երեսն է լայնորեն արտացոլվում աստղերի պերճաշուք սիրո և ամուսնության հորինովի ու անհնար, հայկական «գլանցային ժուռնալների» էջերում և հեռուստատեսային հաղորդումներում տեղ գտած պատումներում` ստվերում թողնելով հասարակ մարդկանց կյանքի ընթացքի «տաղտուկը»: Դե, դա հետաքրքիր էլ չէ, երևի: Այդ «տաղտուկը» սրտերում բազում երիտասարդներ են ապրում մեր երկրում` ուստի ու՞մ է հետաքրքիր նրանց կյանքը, բացի իրենց հարազատներից:

Կազմավորված ընտանիքների մի մասում էլ թերահավատությամբ է ընկալվում երկու-երեք երեխա ունենալու նպատակահարմարությունը: Սա էլ ներընտանեկան` հույսերով ապրելու ուրվապատկերի փլուզման դրդապատճառից է բխում: Սպառողական գներն օրեցօր օլիմպիական ռեկորդներին համարժեք ցատկեր են գործում` սոցիալական վայրիվերումների օրակարգով ապրողներին զրկելով վաղվա օրը բարեժպիտ դիմավորելու հույսից: Է՛լ ո՞ր ընտանիքում կհամաձայնեն այդ վաղվա նկատմամբ ապահովությանն ապավինած` երեք երեխաներ մեծացնելու հույսերով ապրել: Իսկ այն ժողովրդական իմաստությունն էլ, որ ասում է` «Ծնողների բախտ` զավակների թախտ», անշուշտ, այս դեպքում արդեն իմաստաբանական լայն նշանակություն է ձեռք բերում նրանց համար:

Սպառողական գներ ձևավորողների համար էլ փույթ չէ, թե խեղճուկրակ հայ ընտանիքի բյուջեն սեղմելիության ինչպիսի՞ ռեկորդային ցուցանիշներ է խփում ու, թե հետն էլ դրանք ամեն օր ինչպիսի՞ գերազանց արդյունքներ են «ցուցադրում»: Երևի այս դեպքում պետք է ականջ դնել իշխանությունների հորդորներին ու ջանալ վերահսկելի դարձնել ընտանիքի բյուջեն: Բայց ինչպե՞ս վերահսկելի դարձնել մի բան, ինչի գոյությունը մանրադիտակով նույնիսկ անդիտարկելի է: Ուստի, ավելի լավ չէ՞ր լինի, որ այս դեպքում պետական կառույցները համապատասխան վերաբերմունք դրսևորեին այն երիտասարդների հանդեպ, ովքեր իրենց կյանքում վերոհիշյալ խոչընդոտների առկայության և ոչ թե բնույթով Դոն Ժուան լինելու պարագայում են հրաժարվում ամուսնության մտքից: Եվ լավ չէ՞ր լինի, որ իշխանավորներն աշխատելու ունակ երիտասարդներին գործազրկության շոշափուկներից կարողանային փրկել իրենց վարած տնտեսական քաղաքականությամբ, ինչը թույլ կտար վստահություն ձեռք բերել ընտանիք պահելու նրանց հնարավորությունն իրականացնելու նկատմամբ:

Չստացվի այնպես, որ աղջիկն իրեն ուզող տղայի լրջության հանդեպ թյուր պատկերացում ունենա` ինչպես մի անեկդոտում. մայրն հարցնում է աղջկան, թե նրա հետ ամուսնանալու մտադրություն ունեցողը լո՞ւրջ տղա է: Աղջիկն էլ` ի պատասխան, թե. «Հա, մայրիկ, ինչքան ժամանակ է, որ նրան ճանաչում եմ, իսկ նա մի անգամ նույնիսկ չի ծիծաղել»: Մայրը մտածում է` «Իսկ չլինի՞ այդ լրջությունը երկմտելուց է` ուզի՞ աղջկաս, թե՞ չուզի»: Ու այս սկզբունքը շարունակ այնչափ հաստատուն է դառնում, որ մարդկանց դրանից ետ վարժեցնելու Դուրովների կրկեսային արտիստների դինաստիային էլ չէր հաջողվի անել:

Հասարակության շարքային անդամի կենցաղավարությամբ ապրող սերնդակից ընկերներիս շարքում կան այնպիսիք, որ մինչ այժմ կրում են ամուրի լինելու «խաչը» ու վերջերս ինձ շնորհել են «Զինվորի հայր» կարգավիճակը: Ես հասկանում եմ, որ իրենք առհասարակ իրենց տարիքում  կգերադասեին թեկուզ զինվորի հայր լինել, քան մինչ այժմ անընտանիք ու անզավակ մնային:

ՍԱՄՎԵԼ ՀՈՒՆԱՆՅԱՆ

print
1,187